Biomarker-onderzoek bevestigt voordelen van β-mannanase-enzym in varkensvoer
Verschillende studies hebben de voordelen bevestigd van het toevoegen van een β‑mannanase‑enzym aan varkensvoer om de negatieve effecten van β‑mannanen in het voer tegen te gaan. Varkenshouders kunnen de darmgezondheid en daarmee ook de prestaties van hun dieren ondersteunen door het β‑mannanase‑enzym aan het voer toe te voegen.
Professor Guillermo Ramis, werkend aan de afdeling Dierlijke Productie van de Universiteit van Murcia in Spanje, legt uit dat duizenden mestmonsters van varkensbedrijven over de hele wereld zijn geanalyseerd op vijf belangrijke biomarkers. De resultaten werden gebruikt om de impact te beoordelen van Elanco’s β‑mannanase-enzym Hemicell™, dat de voer-geïnduceerde immuunrespons (Feed Induced Immune Response, FIIR) door bèta-mannanen in voercomponenten tegengaat.
Intestinale Integriteit
"In 2020 lanceerde Elanco een onderzoeksprogramma naar Intestinale Integriteit – de kracht en functie van de darm," legt prof. Ramis uit.
"Het idee was om biomarkers te identificeren die de status van de Intestinale Integriteit en de immuunstimulatie van de darm konden aangeven – beginnend bij varkens en daarna bij pluimvee."
Hij vertelt dat messenger-RNA (mRNA) werd gebruikt om biomarkers in de mest van varkens te identificeren om te zien wat er in de darm gebeurde.
"Bij vleeskuikens stellen secties de veehouder of dierenarts in staat om te zien wat er in de vogel gebeurt, maar bij varkens kunnen we niet hetzelfde doen. Dit biedt dus een niet-invasieve manier om hun Intestinale Integriteit te beoordelen," voegt prof. Ramis toe.

De vijf belangrijkste biomarkers
In het onderzoek werden de volgende biomarkers geanalyseerd:
- Calprotectine: eiwit afkomstig van neutrofielen; hogere niveaus duiden op darmontsteking.
- Occludine en zonuline: tight‑junction-eiwitten lagere niveaus geven een leaky-gut aan.
- IFN‑γ (Interferon-gamma): belangrijk ontstekings-cytokine.
- TGF‑β: regulerend, vaak ontstekingsremmend cytokine.
FIIR en β ‑mannanen: waarom dit zoveel energie kost
Prof. Ramis legt uit dat bèta‑mannanen voorkomen in verschillende plantaardige grondstoffen, waaronder granen en sojaschroot.
"Ze lijken sterk op de suikers die worden gevonden in de celwand van ziekteverwekkers zoals de E. coli-bacterie," zegt hij.
Hierdoor denkt het immuunsysteem van een varken dat het wordt aangevallen wanneer er bèta‑mannanen in het voer zitten. Het gevolg is een onnodige immuunrespons, oftewel een feed induced immune response (FIIR).
De FIIR die door de β-mannanen wordt getriggerd is een aangeboren immuunreactie.
Dat betekent dat ook oudere dieren, dus niet alleen biggen, dit mechanisme blijven activeren, zowel na spenen als in de vleesvarkens/mest fase.
Deze chronische, laaggradige activatie van het immuunsysteem door β-mannanen:
- kost energie
- kan leiden tot een ontstekingsreactie
- kan de darmgezondheid negatief beïnvloeden

De impact van Hemicell™
Prof. Ramis stelt dat de proefresultaten niet alleen de negatieve effecten van β-mannanen in het voer aantonen, maar ook de effectiviteit van Hemicell™ gedurende de gehele productiecyclus bewijst.
"Door gamma-interferon en calprotectine te meten, bevestigden we dat Hemicell de negatieve effecten van β-mannanen – zoals de ontstekingsreactie, en negatieve effecten op prestatie tegenging. Wat nog interessanter was varkens die het enzym na het spenen en de mest fase kregen, profiteerden hier langer van."1
- Elanco DOF Customer Survey Hemicell FVE Swine 2025
