Hittestress is een steeds grotere uitdaging voor pluimveehouders, vooral tijdens warmere periodes. Het is meer dan alleen ongemak voor de dieren; het heeft een directe en aanzienlijke impact op de gezondheid, prestaties en uiteindelijk de rendabiliteit van uw bedrijf. Bij Elanco begrijpen we de complexiteit van hittestress en bieden we inzichten en oplossingen om uw pluimvee gezond en sterk te houden.
Hittestress Begrijpen: De Fysiologie van Pluimvee
Pluimvee houdt hun lichaamstemperatuur stabiel. Wanneer de omgevingstemperatuur stijgt, moeten kippen actief warmte afvoeren om hun lichaamstemperatuur op peil te houden. Dit gebeurt via verschillende mechanismen, zoals vasodilitatie (verwijding van bloedvaten), convectie, conductie en verdamping. Verdamping, voornamelijk door hijgen, is een cruciale methode, maar deze is minder efficiënt bij hoge luchtvochtigheid en kost veel energie en water. Het is dan ook cruciaal dat jouw kuikens voldoende drinken om gehydrateerd te blijven.
De Temperatuur-Vochtindex (THI) is een belangrijke indicator; een index boven 115 duidt op hittestress, terwijl rond de 90 optimaal is.
Factoren die Bijdragen aan Hittestress
Hittestress is een multifactorieel probleem, beïnvloed door zowel omgevingsfactoren als dier-specifieke kenmerken. Hoge stal- en vloertemperaturen, in combinatie met hoge luchtvochtigheid en onvoldoende ventilatie, kunnen tot warmtestapeling leiden. Dier-specifieke factoren zoals leeftijd (oudere, zwaardere dieren produceren meer warmte), groeisnelheid, geslacht, bevedering en een hoge bezettingsdichtheid verhogen de gevoeligheid. Stressmomenten, zoals uitladen, en zelfs bepaalde medicatie of voederadditieven kunnen bijdragen aan de warmtebelasting.
Impact op Prestaties en Gezondheid
De gevolgen van hittestress zijn verreikend. Verminderde voeropname en lagere groei zijn directe resultaten, wat leidt tot een verstoring van biologische processen en in extreme gevallen zelfs sterfte. De darmgezondheid staat onder zware druk: de immuniteit neemt af, de darmwand kan beschadigd raken ('leaky gut'), en de darmflora verschuift, met een toename van Clostridium spp en andere coliformen1,2,3. Dit alles resulteert in een verminderde technische prestatie en hogere afkeur van karkassen, wat de rendabiliteit van uw bedrijf direct aantast.
Effectieve Managementstrategieën
Een integrale aanpak is essentieel om hittestress effectief te beheersen.
- Stalklimaatbeheer: Zorg voor optimale ventilatie om warmte en vochtigheid af te voeren. Voldoende en langdurige ventilatie, zelfs tijdens donkerperiodes, is cruciaal. Overweeg aanvullende koelsystemen zoals vernevelaars, maar let hierbij op de luchtvochtigheid. Volg de ras-specifieke temperatuurrichtlijnen en plaats sensoren op de juiste hoogte. Een consistent lichtschema met donkerperiodes geeft de darmen rust en de kuikens maken efficiëntere gebruik van het voer.
- Voedingsmanagement: Zorg voor voldoende en schoon drinkwater met een ideale temperatuur van 18-21°C en spoel de leidingen regelmatig. Optimaliseer het voer: vermijd grote variatie in partikelgrootte en te veel fijne deeltjes. Specifieke supplementen zoals Vit E,D,A,C, L-Carnitine, Choline en glucose kunnen de tolerantie verbeteren4. Focus op goed verteerbare eiwitten en overweeg pre- en probiotica om de darmflora te ondersteunen.
- Darmgezondheid Ondersteuning: Onder hittestress is het van belang om de darmgezondheid te blijven beschermen, ook tegen coccidiose. Narasin vormt de keuze bij uitstek om coccidiose te beheersen, ook tijdens warme periodes.5 Onderzoek toonde aan dat tijdens hittestress, het gebruik van narasin in vergelijking met salinomycine, resulteerde in betere eindgewichten en lagere voederconversie.5 Het gebruik van monensin kan de wateropname van pluimvee verminderen6,7, wat vooral in warmere periodes ongewenst is. Daarom is Narasin een betere keuze. Het inzetten op coccidiosebeheersing in de zomermaanden met de juiste strategie bevordert een duurzame pluimveehouderij, dankzij een verbeterde diergezondheid en -welzijn, betere technische resultaten en een lagere milieu-impact.
Conclusie
Hittestress is een complexe uitdaging, maar met de juiste strategieën en producten kunt u de impact ervan op uw pluimvee en uw bedrijfsresultaten aanzienlijk verminderen. Hittestress verhoogt snel de lichaamstemperatuur, corticosteronewaarden, oxidatieve schade en metabole stress bij pluimvee.8 De resulterende prestatieverliezen zijn aanzienlijk en onomkeerbaar en om deze reden is de bescherming tegen Coccidiose van belang. Elanco staat klaar om u te ondersteunen met expertise en bewezen oplossingen voor een optimale darmgezondheid en veerkracht van uw dieren, zelfs onder de meest uitdagende omstandigheden. Neem contact op met ons voor een advies op maat en ontdek hoe wij u kunnen helpen uw pluimvee gezond en rendabel te houden.
- Choi, J.; Goo, D.; Sharma, M.K.; Ko, H.; Liu, G.; Paneru, D.; Choppa, V.S.R.; Lee, J.; Kim, W.K.; 2023. Effects of Different Eimeria Inoculation Doses on Growth Performance, Daily Feed Intake, Gut Health, Gut Microbiota, Foot Pad Dermatitis, and Eimeria Gene Expression in Broilers Raised in Floor Pens for 35 Days. Animals, 13, 2237.
- Zhu, Q., Sun, P., Zhang, B., Kong, L., Xiao, C., Song, Z. (2021). Progress on Gut Health Maintenance and Antibiotic Alternatives in Broiler Chicken Production. Frontiers in nutrition (8)
- V. Tsiouris, I. Georgopouloua, C. Batzios, N. Pappaioannou, R. Ducatelle, P. Fortomaris, 2018. Heat stress as a predisposing factor for necrotic enteritis in broiler chicks. Avian Pathology 47(6), 616–624
- Aviagen, 2016. Broiler management in hot weather
- Becker A, Wilson B, et al. Effect of Monteban and salinomycin on broiler performance and mortality during cycling temperature heat stress. Research Trial Study 808. Oklahoma State University. 2013;1:1-8.
- Bartov I, 1986. Effect of dietary fat and protein levels on monensin toxicity in broiler chicks. Poultry Science, 66 (8), p. 1385-1391
- Quart M.D, Damron B.L., Christmas R.B., 1995. Effect of coccidiostats on performance, water intake and litter moisture of broilers. Journal of applied Poultry Science.
- Papanikolaou A. et al. Impact of different heat stress exposure durations at different ages on broiler growth performance, mortality, and physiological recovery. Manuscript provided by user.
Elanco Nederland B.V. - Van Deventerlaan 31 - 3525 AG Utrecht
Elanco Belgium BV - Generaal Lemanstraat 55/3 - 2018 Antwerpen
